Pagina:Folengo - Maccheronee, vol 2, 1911 - BEIC 1820192.djvu/308


sin autem Archilochi iactabo furentis iambos,

                               [Archilocus poëta iambicis suis coëgit
                                Lycambem semet suspendere.]
   fata novabuntur veteris fortasse Lycambe.
   Est formido nefas cum fari vera timemus.
   Fallitur interdum nimis indulgentia patrum,
                               [Aenigma.]
   per quam texendi fraudes fiducia crescit,
   unius ob culpam cagnazzi tota canaia
   surrexit diris orbem latratibus implens,
   saepe nocet pietas, nam qui pietate medetur
   non saldat vulnus nec fracta recopulat ossa,
   saepe lupo dat pastor oves torpendo vorandas.
   Nec, si advertit ovem teneros quae amorbat agnellos
   ubere pestifero, reliquo succurrit ovili.
   Quid dicam nosco, multos spes irrita fallit.
   Speramus quandoque faces extinguier ultro,
   parvulus extiterit cum Troiae incendia torris.
   Succrescunt faciles spinae, facilesque secantur,
   dormitante nemus campus fit inutile rastro,
   nimbus et interdum modicus tam crescit et auget
   humorem, segetes quod saeva grandine tollit.
   Parturient mures, nascetur terribilis mons,
                               [Contrariatur sententiae Horatii, qui
                                dixit: «Parturient montes, nascetur
                                ridiculus mus».]
   vidimus et culices vastos aequasse gigantes.
   Forsitan obscurus videor, sapientia patrum
   multa fuit, per quam mala bestia cessit et urbem
   incolit, unde cito rediit pax pristina. Dixi.
   Dixi inquam, quisnam male me dixisse probabit?
   Attamen est melius, _ecc. (cfr. lib. VIII, 655)_.

Nell'elenco de' frati divoratori della vacca di Zambello la Toscolana ha un felicissimo verso (men bene rifuso, nelle due ultime redazioni, v. 695): «_est deus his venter, broda lex, ius inde vocatur_», con la glossa marginale: «_quare broda 'ius' dicitur latine_».

Libro XIV, la descrizione della cucina di Giove con venti «_doctrinae_» d'arte culinaria:


Doctrina prima cosinandi

     Alter formazzi freschi leviterque gratati
   binas accumulat libras, bissenaque secum